A po ndodh një skemë e ngjashme me Bankers dhe AKSHI-n?

Një tjetër rast po ngre pikëpyetje mbi mënyrën se si kompanitë e mëdha deklarojnë dhe justifikojnë shpenzimet e tyre në Shqipëri. Këtë herë, vëmendja është përqendruar te sektori i mikrofinancës dhe konkretisht te Kredo.al, pasqyrat financiare të së cilës tregojnë një rritje të pazakontë të disa kategorive të shpenzimeve gjatë vitit 2025.

Rritja më e fortë vihet re te shpenzimet për teknologjinë e informacionit dhe komunikimit. Sipas të dhënave të pasqyrave financiare, ky zë është rritur nga 21.3 milionë lekë në vitin 2024 në 229.4 milionë lekë në vitin 2025, ose me gati 11 herë brenda një viti.

Paralelisht, shpenzimet administrative dhe operative janë rritur ndjeshëm, ndërsa rezultati financiar i kompanisë ka pësuar rënie të konsiderueshme.

Këto shifra, në vetvete, nuk provojnë ekzistencën e një skeme për shmangien e detyrimeve tatimore. Megjithatë, përmasat e rritjes së kostove, mungesa e një zbërthimi të detajuar në pasqyrat financiare dhe fakti që një pjesë e konsiderueshme e shërbimeve lidhen me kompani brenda të njëjtit grup ngrejnë pikëpyetje që kërkojnë verifikim.

Shpenzimet për TIK rriten nga 21 në 229 milionë lekë

Sipas bilancit të Kredo.al për vitin 2025, shpenzimet për teknologjinë e informacionit dhe komunikimit kanë pësuar një rritje të jashtëzakonshme.

Në vitin 2024, kompania deklaronte rreth 21.3 milionë lekë shpenzime për këtë kategori. Një vit më pas, shifra arriti në 229.4 milionë lekë.

Bëhet fjalë për një rritje prej afro 11-fish.

Rritja nuk është e izoluar vetëm te teknologjia. Kategoria e përgjithshme e “shpenzimeve administrative dhe shpenzimeve të tjera operative” është rritur nga 460.9 milionë lekë në vitin 2024 në 805.4 milionë lekë në vitin 2025.

Një tjetër zë që ka shënuar rritje të fortë është marketingu. Për reklamim dhe marketing, Kredo.al ka deklaruar 123.7 milionë lekë shpenzime gjatë vitit 2025, nga 46.3 milionë lekë në vitin paraardhës.

Kjo përkthehet në një rritje prej më shumë se 167%, ose rreth 2.7 herë.

Rritja e kostove shoqërohet me përgjysmim të fitimit

Rritja e ndjeshme e shpenzimeve është shoqëruar me një rënie të fortë të rezultatit financiar të kompanisë.

Fitimi para tatimit ka zbritur nga rreth 1.34 miliardë lekë në vitin 2024 në 712.5 milionë lekë në vitin 2025, duke shënuar një rënie prej afro 47%.

Edhe fitimi neto ka pësuar rënie të ndjeshme, nga rreth 1.13 miliardë lekë në 593.3 milionë lekë.

Në të njëjtën periudhë, shpenzimi neto për tatimin mbi fitimin ka zbritur nga rreth 209.7 milionë lekë në 119.3 milionë lekë.

Pra, në një kohë kur disa kategori shpenzimesh janë rritur ndjeshëm, fitimi i deklaruar dhe rrjedhimisht edhe tatimi mbi fitimin kanë ardhur në rënie.

Kujt i janë paguar paratë e TIK-ut?

Një nga çështjet që kërkon më shumë qartësi lidhet me destinacionin e këtyre shpenzimeve.

ECFA sh.a., shoqëria që operon në Shqipëri me markën Kredo.al, është në masën 95.4% në pronësi të AS Eleving Consumer Finance Holding, kompani kontrolluese me bazë në Letoni.

Raportimet e grupit Eleving e klasifikojnë Eleving Consumer Finance Holding si një shoqëri me aktivitet të lidhur me shërbimet e menaxhimit.

Në dokumentacionin e saj, Kredo.al deklaron gjithashtu se mbështetet te entitete të tjera të grupit për financimin dhe për disa shërbime të përbashkëta, përfshirë edhe shërbimet e teknologjisë së informacionit.

Kjo e bën veçanërisht të rëndësishme pyetjen se çfarë shërbimesh konkrete fshihen pas rritjes së shpenzimeve të TIK-ut nga 21.3 milionë në 229.4 milionë lekë.

Nëse shërbimet janë ofruar nga kompani të lidhura brenda grupit, rëndësi merr jo vetëm ekzistenca e faturave, por edhe natyra e shërbimeve, kontratat, mënyra e llogaritjes së kostos dhe nëse çmimi i paguar është në përputhje me vlerën reale të shërbimit.

Pasqyrat financiare tregojnë gjithashtu ekzistencën e transaksioneve të konsiderueshme me palë të lidhura, çka e bën këtë aspekt një pikë që meriton verifikim të mëtejshëm.

A ka ngjashmëri me rastin Bankers Petroleum?

Këtu ngrihet edhe paralelja me çështjen e Bankers Petroleum, ku autoritetet po hetojnë një skemë të dyshuar të rritjes së shpenzimeve dhe pagesave ndaj subjekteve të tjera, me efekt në rezultatin financiar dhe detyrimet tatimore.

Parimi ekonomik është i thjeshtë: nëse një kompani regjistron shpenzime më të larta, fitimi i tatueshëm mund të ulet dhe, në varësi të rrethanave dhe ligjshmërisë së kostove, bashkë me të mund të ulet edhe tatimi mbi fitimin.

Megjithatë, destinacioni i pagesave dhe natyra e transaksioneve janë të ndryshme në rastet e përmendura. Për këtë arsye, nuk mund të thuhet se Kredo.al ka përdorur të njëjtën skemë apo se ka shmangur tatimet.

Ajo që mund të thuhet nga shifrat e bilancit është se rritja e shpenzimeve për TIK është jashtëzakonisht e lartë dhe kërkon një shpjegim më të detajuar mbi shërbimet që janë blerë dhe përfituesit e këtyre pagesave.

Pse shërbimet e teknologjisë kërkojnë kontroll më të madh?

Shpenzimet për teknologjinë, software, licenca, konsulencë apo shërbime të përbashkëta menaxhimi janë ndër kostot më të vështira për t’u vlerësuar nga jashtë.

Në ndryshim nga një pajisje standarde, çmimi i së cilës mund të krahasohet më lehtë me tregun, vlera e një software-i, licence, sistemi teknologjik apo shërbimi konsulence nuk mund të përcaktohet pa parë kontratat, specifikimet teknike, orët e punës, rezultatet e dorëzuara dhe dokumentacionin përkatës.

Kjo bëhet edhe më e rëndësishme kur shërbimi blihet nga një kompani e lidhur me subjektin që e regjistron atë si shpenzim.

Në këto raste, kontrolli nuk duhet të kufizohet vetëm te ekzistenca formale e faturës. Duhet të verifikohet nëse shërbimi është kryer realisht, nëse çmimi është i justifikueshëm dhe nëse pagesa përputhet me kushtet që do të zbatoheshin në një transaksion mes palëve të pavarura.

Rasti i AKSHI-t tregon rëndësinë e faturave dhe shërbimeve fiktive

Një tjetër element që e bën më të rëndësishme këtë çështje është hetimi i SPAK për procedurat e prokurimit të lidhura me AKSHI-n.

Në kuadër të këtij hetimi, Prokuroria e Posaçme ka bërë publike dyshime për lëshimin e faturave tatimore fiktive nga administratorë të disa kompanive, si dhe për transaksione me shoqëri që nuk kishin qenë pjesë e proceseve të tenderimit.

Ky rast tregon se vetëm prania e një fature në dokumentacionin kontabël nuk është domosdoshmërisht e mjaftueshme për të vërtetuar natyrën reale të një shpenzimi.

Pikërisht për këtë arsye, rritja e pazakontë e kostove të TIK-ut në Kredo.al, veçanërisht kur bëhet fjalë për transaksione me palë të lidhura, është një element që mund të kërkojë verifikim të mëtejshëm nga autoritetet përkatëse.

Kredo.al nuk ka dhënë shpjegime për rritjen e shpenzimeve

Për të marrë një shpjegim mbi rritjen gati 11-fish të shpenzimeve për teknologjinë e informacionit, u kërkua një koment nga Kredo.al.

Kompania u pyet mbi investimet dhe shërbimet konkrete që kanë sjellë rritjen e kostove, si dhe mbi subjektet që i kanë ofruar këto shërbime.

Deri në momentin e publikimit të këtij shkrimi, Kredo.al nuk kishte kthyer përgjigje.

Çdo reagim apo sqarim i kompanisë lidhur me këto shifra dhe transaksione do të pasqyrohet në vijim.

Në këtë fazë, shifrat e pasqyrave financiare nuk provojnë se Kredo.al ka ndërtuar një skemë për shmangien e tatimeve. Megjithatë, rritja e jashtëzakonshme e shpenzimeve, veçanërisht në sektorin e TIK-ut, rënia e njëkohshme e fitimit dhe tatimit mbi fitimin, si dhe marrëdhëniet financiare me kompani të të njëjtit grup, përbëjnë elemente që meritojnë një shqyrtim të detajuar mbi natyrën dhe justifikimin ekonomik të këtyre kostove.