RTSH në krizë, por “shtron tavolinën”: 7 milionë lekë për 30 minuta gatim!

Radio Televizioni Shqiptar kërkoi në fund të vitit të kaluar një fond shtesë prej 200 milionë lekësh nga Ministria e Financave, duke argumentuar se ndodhej në vështirësi serioze për të përmbushur detyrimet financiare. Por një vendim i fundit i Këshillit Drejtues ngre pikëpyetje mbi mënyrën se si po planifikohen shpenzimet e institucionit publik.

Bëhet fjalë për afro 7 milionë lekë të reja të miratuara për realizimin e një emisioni gatimi me kohëzgjatje vetëm 30 minuta. Projekti “Receta e Ditës” parashikohet të transmetohet në RTSH 1 HD gjatë periudhës tetor–dhjetor 2026.

Sipas vendimit nr. 48, të datës 8 tetor 2026 dhe të protokolluar më 18 tetor, Këshilli Drejtues ka miratuar një preventiv prej 6,916,400 lekësh të reja. Dokumenti mban firmën e kryetarit të këtij organi, Fatjon Hoxhalli.

115 mijë lekë për çdo episod, afro 3,842 lekë për minutë

Sipas planifikimit, emisioni do të transmetohet nga e hëna në të premte, në orarin 10:30–11:00. Për periudhën tre mujore, përllogaritja e paraqitur parashikon rreth 60 episode.

Nëse realizohen 60 transmetime, shpenzimi mesatar arrin në rreth 115,273 lekë të reja për episod, ose mbi 1.1 milionë lekë të vjetra. Për një program 30-minutësh, kjo përkthehet në afro 3,842 lekë të reja për minutë transmetimi.

Sigurisht, kostoja e një prodhimi televiziv nuk përcaktohet vetëm nga minutat që shfaqen në ekran. Në të përfshihen edhe përgatitja, personeli, materialet, organizimi dhe shpenzimet e tjera të realizimit. Megjithatë, në kushtet kur RTSH ka deklaruar vështirësi financiare, preventivi ngre një pyetje të arsyeshme: si është llogaritur kjo faturë dhe cilat shërbime përfshin konkretisht?

Transmetuesi publik disponon studio, kamera, pajisje ndriçimi, montazhi dhe staf teknik. Për këtë arsye, do të ishte e rëndësishme të sqarohej se sa nga buxheti i miratuar mbulon kapacitetet e brendshme të institucionit dhe sa është parashikuar për shërbime apo bashkëpunime të jashtme.

Pa një ndarje të detajuar të preventivit, nuk mund të përcaktohet nëse kostoja është e justifikuar apo nëse ekziston mundësi për realizimin e programit me shpenzime më të ulëta.

Tre anëtarë votuan kundër, preventivi kaloi me shumicë

Një tjetër element që tërheq vëmendjen është fakti se miratimi i preventivit nuk është shoqëruar me votë unanime në Këshillin Drejtues të RTSH-së.

Sipas të dhënave të vendimit, tre anëtarë votuan kundër: nënkryetari Petrit Beci, Enio Civici dhe Pano Xhixho. Ndërkohë, Lorenc Vangjeli, Osman Mula dhe Robert Budina nuk ishin të pranishëm në mbledhje.

Pavarësisht kundërshtimeve, preventivi financiar u miratua me shumicë votash.

Arsyet konkrete të votës kundër nuk mund të përcaktohen vetëm nga rezultati i votimit. Për këtë nevojiten procesverbali i plotë i mbledhjes dhe qëndrimet e anëtarëve që kundërshtuan projektin.

A lidhej kundërshtimi me vlerën e shpenzimeve, me përmbajtjen e projektit apo me mënyrën e organizimit të prodhimit? Përgjigjja do të ndihmonte në kuptimin e debatit brenda organit drejtues.

Kërkoi 200 milionë lekë ndihmë, tani miraton miliona për një emision gatimi

Kontrasti mes kërkesës për mbështetje financiare dhe miratimit të këtij projekti e bën çështjen veçanërisht të rëndësishme për transparencën e RTSH-së.

Në fund të vitit të kaluar, drejtoresha e Përgjithshme, Eni Vasili, iu drejtua Ministrisë së Financave për një fond shtesë prej 200 milionë lekësh, duke argumentuar se institucioni kishte vështirësi serioze në përmbushjen e detyrimeve. Në problematikat financiare të raportuara përfshiheshin edhe humbjet nga proceset gjyqësore për largime të kundërshtuara si të paligjshme.

Në këtë kontekst, miratimi i afro 6.92 milionë lekëve për “Recetën e Ditës” kërkon një shpjegim të detajuar për mënyrën se si është vlerësuar kostoja dhe çfarë përfitimi pritet të sjellë programi.

Nuk është e thënë që një institucion në vështirësi financiare të ndërpresë çdo prodhim të ri. Përkundrazi, programet janë pjesë e funksionit të një televizioni publik. Por përdorimi i fondeve duhet të mbështetet në planifikim të qartë, kontroll të kostove dhe transparencë për publikun.

Çfarë duhet të sqarojë RTSH?

Përtej shumës së përgjithshme, disa çështje mbeten pa përgjigje në dokumentacionin e paraqitur:

• Cilat janë zërat e detajuar të shpenzimeve që përbëjnë preventivin prej 6,916,400 lekësh?
• Sa nga puna do të kryhet nga stafi dhe pajisjet ekzistuese të RTSH-së?
• A parashikohen pagesa për bashkëpunëtorë ose subjekte të jashtme dhe, nëse po, si do të përzgjidhen?
• Cilat ishin arsyet konkrete të tre votave kundër në Këshillin Drejtues?
• Si lidhet ky projekt me planin financiar të institucionit, në kushtet kur është kërkuar mbështetje shtesë nga shteti?

Përgjigjet do të mundësonin një vlerësim më të plotë të vendimit dhe të arsyeshmërisë së shpenzimeve.

Në fund, çështja nuk është thjesht sa kushton një emision gatimi, por si justifikohet përdorimi i parave publike nga një institucion që ka deklaruar vështirësi financiare. Kur bëhet fjalë për RTSH-në, transparenca mbi çdo projekt dhe çdo preventiv është pjesë e përgjegjësisë ndaj qytetarëve që financojnë funksionimin e tij.