Nisin ‘ethet e luftës’, europianët e NATO-s zbarkojnë në Groenlandë

Tensionet ushtarake po rriten ndjeshëm në Groenlandë, ndërsa disa vende anëtare të NATO-s kanë nisur të dërgojnë trupa për stërvitje të përbashkëta me Danimarkën, në një moment kur ish-presidenti amerikan Donald Trump ka intensifikuar retorikën për aneksimin me forcë të ishullit arktik.

Gjermania, Suedia, Franca dhe Norvegjia kanë konfirmuar zyrtarisht se do të dërgojnë personel ushtarak në Groenlandë për të marrë pjesë në një seri stërvitjesh të përbashkëta me forcat daneze. Paralelisht, Kanadaja dhe Franca kanë njoftuar planet për hapjen e konsullatave në Nuuk, kryeqytetin e Groenlandës, në javët e ardhshme – një lëvizje me peshë të qartë diplomatike.

Kryeministri suedez Ulf Kristersson bëri të ditur përmes platformës X se oficerë suedezë, së bashku me trupa nga vende të tjera aleate, do të përgatiten për stërvitjen e koduar “Operation Arctic Endurance”, e cila synon forcimin e gatishmërisë në rajonin arktik.

Edhe Franca ka konfirmuar angazhimin e saj ushtarak. Presidenti Emmanuel Macron njoftoi se njësitë e para franceze janë tashmë në lëvizje drejt Groenlandës, ndërsa kontingjente të tjera pritet të mbërrijnë në vijim.

Nga ana e saj, Ministria gjermane e Mbrojtjes deklaroi se do të dërgojë një ekip zbulimi prej 13 ushtarakësh për një mision eksplorues, në bashkëpunim me vende të tjera partnere, me ftesë të Danimarkës. Norvegjia po ashtu ka konfirmuar dërgimin e dy përfaqësuesve të personelit të mbrojtjes në ishull.

Sipas analizës së CNN, stërvitjet e përbashkëta mes vendeve të NATO-s në Arktik nuk janë të pazakonta dhe prej vitesh Aleanca ka shtuar fokusin në këtë rajon strategjik, përfshirë edhe përmes pranisë amerikane. Aktualisht, Shtetet e Bashkuara kanë rreth 150 trupa të stacionuara në bazën hapësinore Pituffik, në veriperëndim të Groenlandës.

Megjithatë, koha dhe simbolika e këtyre lëvizjeve evropiane interpretohen si një shfaqje e fortë solidariteti brenda NATO-s, në një periudhë tensionesh të shtuara dhe divergjencash të hapura politike.

Takimi në Uashington

Zhvillimet e fundit u bënë publike të mërkurën, në të njëjtën ditë kur përfaqësues të Danimarkës dhe Groenlandës u takuan në Uashington me sekretarin amerikan të Shtetit, Marco Rubio, dhe zëvendëspresidentin JD Vance. Takimi u zhvillua vetëm disa orë pasi Donald Trump deklaroi në platformën Truth Social se “çdo gjë më pak” se kontrolli amerikan i Groenlandës është “e papranueshme”.

“NATO bëhet shumë më e fortë dhe më efektive me Groenlandën në duart e Shteteve të Bashkuara”, shkroi Trump, duke argumentuar se një lëvizje e tillë do të ishte në interes të vetë Aleancës.

Megjithatë, takimi në Uashington nuk prodhoi rezultate konkrete. Ministri i Jashtëm danez, Lars Løkke Rasmussen, deklaroi se bisedimet ishin “të sinqerta dhe konstruktive”, por pranoi se mbetet një mosmarrëveshje thelbësore mes palëve.

Ai bëri të ditur se është rënë dakord për krijimin e një grupi pune të nivelit të lartë, i cili do të shqyrtojë mundësitë për një rrugë të përbashkët përpara, me takimet e para që pritet të zhvillohen në javët në vijim.