98% aksione por pa pushtet, Behgjet Pacolli drejt Arbitrazhit

Aeroporti Ndërkombëtar i Vlorës, një nga projektet më të mëdha infrastrukturore në zhvillim në Shqipëri, është përfshirë në një konflikt të fortë juridik mes aksionerëve, duke ngritur shqetësime serioze për pronësinë, vijimësinë e investimit dhe madje edhe për sigurinë e vetë projektit.

Kompania zviceriane MABCO, e lidhur me biznesmenin Behgjet Pacolli dhe zotëruese e 98% të aksioneve në shoqërinë koncesionare, pretendon se është përjashtuar plotësisht nga vendimmarrja përmes vendimeve gjyqësore, duke e cilësuar situatën si një “shpronësim de facto”.

Gjatë një deklarate për mediat, përfaqësuesit e kompanisë theksuan se ndonëse kanë investuar miliona euro dhe mbajnë shumicën dërrmuese të kuotave, aktualisht nuk kanë asnjë kontroll mbi drejtimin e projektit.

Konflikti lidhet me një kontratë të kontestuar për transferimin e 47% të aksioneve tek ortaku minoritar 2A Group, i cili sipas të dhënave zyrtare zotëron vetëm 2% të kuotave. Paralelisht, dy vendime të Gjykatës së Shkallës së Parë për sigurim padie kanë pezulluar të drejtën e votës për shumicën e aksioneve, duke bllokuar në praktikë vendimmarrjen e aksionerit kryesor.

Megjithëse një vendim i ndërmjetëm i Apelit kishte lejuar vazhdimin e punimeve, masa e pezullimit është rikthyer sërish nga gjykata e shkallës së parë, duke e lënë projektin në një situatë të paqartë.

Këshilltarja e MABCO, Ornela Çuçi, deklaroi se kompania është privuar nga çdo e drejtë vendimmarrjeje, ndonëse ka investuar rreth 18 milionë euro nga fondet e veta dhe ka garantuar kredi të konsiderueshme për ndërtimin e aeroportit. Sipas saj, situata nuk prek vetëm interesat e aksionerëve, por rrezikon edhe standardet e sigurisë së një infrastrukture që ende nuk është certifikuar plotësisht.

Ajo theksoi se kompania kërkon auditim të pavarur nga një kompani ndërkombëtare e specializuar në certifikimin e aeroporteve, si SGS, për të verifikuar standardet teknike dhe të sigurisë. Kostoja e këtij auditimi, sipas saj, do të mbulohej nga vetë aksioneri kryesor.

Sipas të dhënave të bëra publike nga përfaqësuesit e kompanisë, kredia prej 57 milionë eurosh e marrë për projektin është garantuar kryesisht me asetet e MABCO-s, ndërsa ortaku minoritar ka vendosur si kolateral vetëm pjesën e vet të aksioneve.

Avokati i kompanisë, Ervin Metalla, e cilësoi situatën si një përmbysje të logjikës së ligjit tregtar, duke argumentuar se pezullimi i të drejtës së votës për 98% të aksioneve përbën precedent të rrezikshëm për sigurinë juridike të investimeve strategjike. Sipas tij, nëse Gjykata e Apelit nuk ndërhyn në kohë, kompania rezulton e përjashtuar nga prona e vet pavarësisht shumicës dërrmuese të aksioneve.

Nga ana tjetër, drejtori juridik i Mabetex në Zvicër, Korab Troplica, deklaroi se situata është përkeqësuar edhe në praktikë, pasi sipas tij aksioneri minoritar ka marrë kontroll të plotë mbi administrimin e shoqërisë pa transparencë dhe pa informuar aksionerin kryesor për mbledhjet apo vendimet.

Nëse konflikti vazhdon, përfaqësuesit e kompanisë paralajmërojnë se çështja mund të përfundojë në arbitrazh ndërkombëtar, me pasoja të mundshme financiare për shtetin shqiptar, duke qenë se bëhet fjalë për një kontratë koncesionare strategjike.

Ndërkohë, Aeroporti i Vlorës mbetet një projekt i bllokuar mes proceseve gjyqësore, ndërsa ekspertët paralajmërojnë se rasti mund të kthehet në një precedent të rëndë për klimën e investimeve në vend. Një aksioner me shumicë dërrmuese që deklaron se është i përjashtuar nga kontrolli i investimit të vet dhe një projekt me rëndësi kombëtare në ngërç juridik krijojnë një panoramë të pasigurt për të ardhmen e investimeve strategjike në Shqipëri.

Në pritje të vendimit përfundimtar të Gjykatës së Apelit, çështja e Aeroportit të Vlorës mbetet një test i rëndësishëm për sigurinë juridike të koncesioneve dhe për koston që mund të përballojë shteti shqiptar nëse konflikti përfundon në një tribunal arbitrazhi ndërkombëtar.