pasi Zelensky refuzoi 6 kërkesat e SHBA-së

Trump arriti marrëveshje për naftë dizel me Putinin pas refuzimit të Kievit për të ndalur sulmet ndaj rafinerive

Sipas Axios, presidenti amerikan vendosi të ecte përpara me marrëveshjen pasi Ukraina nuk iu përgjigj disa kërkesave të Uashingtonit për të ndalur sulmet ndaj rafinerive ruse. Gjatë bisedimeve në Miami, zyrtarët amerikanë dhe ukrainas patën mospajtime edhe për mundësinë e ndërprerjes së ndihmës së inteligjencës.

Presidenti amerikan Donald Trump vendosi të arrinte një marrëveshje me Vladimir Putinin për furnizimin e tregjeve me naftë dizel ruse, pasi Kievi nuk iu përgjigj rreth gjashtë kërkesave të SHBA-së për të ndalur sulmet ndaj rafinerive ruse. Kështu deklaroi për Axios një zyrtar amerikan i njohur me diskutimet.

Sipas njoftimit të Trumpit, Rusia do të furnizojë fillimisht tregjet amerikane dhe ndërkombëtare me mbi 300 mijë tonë naftë dizel. Ai përmendi edhe dërgesa të tjera në vijim. Marrëveshja shoqërohet me një leje të përkohshme amerikane që lehtëson disa kufizime ndaj eksporteve ruse të këtij karburanti. 

Njoftimi shkaktoi reagimin e presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky, i cili e cilësoi lehtësimin e sanksioneve si një lëshim ndaj Moskës. Ai tha se Ukraina ishte e gatshme të ndalte sulmet ndaj rafinerive ruse nëse Rusia ndërpriste goditjet ndaj infrastrukturës energjetike ukrainase.

Sipas zyrtarit amerikan të cituar nga Axios, Trump nuk i konsideronte sulmet ndaj rafinerive dhe goditjet ruse ndaj rrjetit energjetik ukrainas si veprime të barasvlershme. Për këtë arsye, administrata amerikane i kërkoi Kievit t’i ndalte sulmet në mënyrë të njëanshme, duke argumentuar se ato po ndikonin te çmimet e karburantit në SHBA.

Përplasje gjatë bisedimeve në Miami

Gjatë rreth tetë orësh bisedimesh në Miami, të dërguarit amerikanë Steve Witkoff dhe Jared Kushner i thanë delegacionit ukrainas se Trump planifikonte të fliste me Putinin dhe të lehtësonte sanksionet për eksportet ruse të naftës dizel.

Një zyrtar ukrainas pretendoi se gjatë takimit u paralajmërua mundësia që SHBA-ja të ndërpriste shkëmbimin e inteligjencës me Ukrainën nëse sulmet vazhdonin. Zyrtari amerikan i tha Axios se një kërcënim i tillë nuk ishte bërë. Sipas tij, Witkoff dhe Kushner u kujtuan përfaqësuesve ukrainas se SHBA-ja i siguron Kievit armë dhe inteligjencë dhe se sulmet ndaj rafinerive po dëmtonin edhe konsumatorët amerikanë. 

Axios raportoi se sulmet ukrainase kanë dëmtuar kapacitetin rus të rafinimit dhe kanë shkaktuar probleme në tregun vendas të karburantit. Moska u kundërpërgjigj me kufizime ndaj eksporteve të naftës dizel, ndërsa tregjet ndërkombëtare janë nën presion edhe për shkak të luftës në Iran.

Bisedimet për paqen vijojnë, por Putini nuk dha zotim

Diskutimet për marrëveshjen energjetike u zhvilluan paralelisht me bisedimet për përfundimin e luftës. Në Miami, përfaqësuesit amerikanë, ukrainas dhe evropianë diskutuan garancitë e sigurisë për Ukrainën, çështjet territoriale, rindërtimin e vendit, financimin e ushtrisë ukrainase dhe perspektivën e anëtarësimit në Bashkimin Evropian.

Megjithatë, gjatë një telefonate rreth 90-minutëshe me Trumpin, Putin nuk u zotua për rifillimin e menjëhershëm të negociatave me Ukrainën. Këshilltari i tij për politikën e jashtme, Yuri Ushakov, tha se Moska do të shqyrtojë se kur mund të rifillojnë bisedimet.

Sipas Axios, Witkoff dhe Kushner po shqyrtojnë mundësinë e udhëtimit në Moskë dhe Kiev javën e ardhshme për të vijuar diskutimet mbi propozimet e paqes.