GJKKO “u ul traun” mediave, gazetaret do lejohen vetëm me “duar në xhepa”

Rregullorja e re e Gjykatës së Posaçme kufizon përdorimin e pajisjeve elektronike, hyrjen e mediave në sallat e gjyqit dhe autorizimin e kamerave gjatë proceseve gjyqësore.

Gjykata e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (GJKKO) ka miratuar një rregullore të re të brendshme për sigurinë, rendin dhe sjelljen në ambientet e saj, e cila sjell ndryshime të rëndësishme për mënyrën e aksesit dhe raportimit të mediave gjatë proceseve gjyqësore.

Rregullorja, e hartuar nga kryetari në detyrë i GJKKO-së, Erion Bani, pritet të hyjë në fuqi më 1 shtator dhe përcakton procedura të reja për gazetarët që duan të ndjekin seancat gjyqësore.

Sipas dokumentit, përfaqësuesit e medias duhet të paraqesin një kërkesë me shkrim të paktën 24 orë përpara zhvillimit të seancës, në mënyrë që të marrin pjesë në sallën e gjyqit.

Në rastet kur numri i kërkesave nga gazetarët tejkalon kapacitetin e sallës, hyrja do të kufizohet dhe do të lejohet vetëm një numër i caktuar përfaqësuesish të medias.

Kufizime për telefonat, kamerat dhe pajisjet elektronike

Një tjetër pikë e rregullores lidhet me përdorimin e pajisjeve elektronike gjatë seancave gjyqësore.

Dokumenti parashikon ndalimin e përdorimit të telefonave celularë, tabletëve dhe laptopëve në sallën e gjyqit.

Për avokatët dhe të pandehurit, përdorimi i këtyre pajisjeve mund të kufizohet nëse trupi gjykues vlerëson se ato cenojnë sigurinë, rendin, solemnitetin e seancës apo administrimin e rregullt të drejtësisë.

Ndryshime janë parashikuar edhe për praninë e kamerave dhe regjistrimeve audiovizive.

Sipas nenit 78 të rregullores, fotografimi, regjistrimi ose transmetimi i seancave gjyqësore nuk konsiderohet element i domosdoshëm i parimit të publicitetit të gjykimeve dhe mund të autorizohet vetëm në bazë të kushteve të përcaktuara në këtë akt.

Debati për transparencën e proceseve gjyqësore

Këto ndryshime kanë ngritur pikëpyetje lidhur me raportin mes masave të sigurisë dhe të drejtës së publikut për informim.

Kufizimi i numrit të gazetarëve në sallë, detyrimi për autorizim paraprak, ndalimi i mjeteve elektronike të punës dhe rregullat për regjistrimin e seancave shihen si masa që mund të ndikojnë në mënyrën e raportimit të drejtpërdrejtë nga proceset gjyqësore.

Sipas kritikëve, këto kufizime mund të prekin parimin e publicitetit të gjykimeve dhe aksesin e medias në një nga institucionet më të rëndësishme të drejtësisë në vend.

Ndërkohë, rregullorja e re vjen pas udhëzimeve të mëparshme të Këshillit të Lartë Gjyqësor për organizimin dhe administrimin e gjykatave, duke shtuar procedura të reja për praninë e mediave në proceset gjyqësore.

GJKKO mbetet një nga institucionet më të ndjekura publike në vend për shkak të dosjeve të korrupsionit dhe krimit të organizuar që trajton, ndaj çdo ndryshim në mënyrën e aksesit të mediave në këtë gjykatë ka një ndikim të drejtpërdrejtë në debatin mbi transparencën e drejtësisë.