Ikën dhe ushtari i fundit, SHBA largohet përfundimisht nga Iraku

Shtetet e Bashkuara kanë përmbyllur tërheqjen e forcave të tyre ushtarake nga Iraku, duke i dhënë fund misionit të koalicionit ndërkombëtar të udhëhequr nga Uashingtoni kundër organizatës terroriste ISIS. Tërheqja është realizuar dy ditë përpara datës 30 shtator, e përcaktuar si afati përfundimtar për përmbylljen e misionit.

Lajmi është bërë i ditur nga ministri i Jashtëm i Irakut, Fuad Hussein, i cili deklaroi se trupat amerikane janë larguar plotësisht nga territori irakian, në përputhje me marrëveshjen e dakordësuar më herët mes Bagdadit dhe Uashingtonit.

Marrëveshja për përfundimin gradual të misionit të koalicionit ishte arritur në vitin 2024. Sipas planit të përcaktuar nga dy vendet, misioni ndërkombëtar kundër ISIS-it do të mbyllej dhe përgjegjësia për operacionet e sigurisë do t’u kalonte autoriteteve irakiane.

Forcat irakiane marrin rolin kryesor në siguri

Pas përfundimit të pranisë ushtarake amerikane, forcat irakiane të sigurisë pritet të kenë përgjegjësinë kryesore për përballimin e kërcënimeve terroriste në territorin e vendit.

Në këtë strukturë përfshihen edhe forcat Peshmerga në rajonin autonom të Kurdistanit. Kalimi i përgjegjësive është paraqitur nga zyrtarë amerikanë si një hap që lidhet me rritjen e kapaciteteve të forcave irakiane dhe aftësinë e tyre për të përballuar vetë operacionet e sigurisë.

Megjithatë, përfundimi i misionit ushtarak të koalicionit nuk nënkupton ndërprerjen e bashkëpunimit mes Irakut dhe Shteteve të Bashkuara.

Dy vendet pritet të vijojnë marrëdhëniet në fushën e sigurisë përmes një formati dypalësh, duke kaluar nga prania e koalicionit ndërkombëtar drejt një marrëdhënieje të drejtpërdrejtë mes Bagdadit dhe Uashingtonit.

Nga pushtimi i vitit 2003 te lufta kundër ISIS-it

Prania ushtarake amerikane në Irak lidhet me pushtimin e vitit 2003, ndërsa angazhimi i SHBA-së arriti përmasa të mëdha gjatë viteve të luftës. Në vitin 2007, numri i trupave amerikane në Irak kaloi 170 mijë.

Trupat luftarake amerikane u tërhoqën nga vendi në fund të vitit 2011, duke i dhënë fund fazës së parë të ndërhyrjes ushtarake amerikane.

Situata ndryshoi disa vite më vonë me zgjerimin e shpejtë të ISIS-it në Irak dhe Siri. Pas marrjes nën kontroll të territoreve të konsiderueshme nga grupi terrorist, Shtetet e Bashkuara u rikthyen në Irak në kuadër të koalicionit ndërkombëtar, me objektiv luftën kundër ISIS-it dhe mbështetjen e forcave vendase.

Përfundimi i tërheqjes në shtator 2026 shënon një tjetër ndryshim të rëndësishëm në praninë amerikane në Irak. Nga një mision shumëpalësh ushtarak kundër ISIS-it, marrëdhënia e sigurisë mes dy vendeve pritet të kalojë në një model bashkëpunimi të drejtpërdrejtë dypalësh.