NATO i mbyll derën Tiranës për Samitin, zbulohen prapaskenat

Samiti i ardhshëm i NATO-s nuk do të zhvillohet në Shqipëri gjatë vitit 2027, duke shtyrë planet për organizimin në Tiranë të një prej takimeve më të rëndësishme të Aleancës. Lajmin e bëri të ditur kryeministri Edi Rama gjatë vizitës në Dublin, ku konfirmoi se mes vendeve anëtare nuk është arritur ende një dakordësi për kalendarin e samiteve të ardhshme.

Sipas deklaratës së kreut të qeverisë, Shqipëria mbetet në pritje të organizimit të takimit të nivelit të lartë, por kjo mund të ndodhë në vitin 2028 dhe jo vitin e ardhshëm.

“Çështja është se ende nuk ka një qëndrim të përbashkët se kur do të mbahet samiti. Me siguri jo në vitin 2027. Në vitin 2028, nëse do të ketë një samit, ai do të mbahet në Tiranë”, u shpreh Rama.

Megjithatë, pas ndryshimit të kalendarit qëndrojnë edhe disa çështje që kanë ngritur pikëpyetje për organizimin e samitit në Shqipëri. Agjencia ndërkombëtare e lajmeve Reuters kishte raportuar më herët për rezerva brenda Aleancës, të lidhura me qëndrimin e administratës amerikane dhe nivelin e shpenzimeve të Shqipërisë për mbrojtjen.

Reuters raportoi se në qershor 2026 planet për organizimin e samitit në Tiranë ishin vënë në pikëpyetje për shkak të kundërshtimeve nga administrata e presidentit amerikan Donald Trump dhe pakënaqësisë së disa vendeve anëtare për nivelin e shpenzimeve të Shqipërisë në fushën e mbrojtjes.

Rezervat amerikane dhe shpenzimet për mbrojtjen

Sipas raportimit të Reuters, kundërshtimet e lidhura me administratën Trump dhe angazhimet financiare të Tiranës për mbrojtjen ishin ndër faktorët që vunë në pikëpyetje organizimin e takimit në vitin 2027.

Një tjetër element është objektivi i ri financiar i NATO-s. Në samitin e Hagës, në qershor 2025, vendet anëtare ranë dakord për një angazhim që shpenzimet për mbrojtjen dhe sigurinë të arrijnë në 5% të Prodhimit të Brendshëm Bruto deri në vitin 2035. Kjo përfshin 3.5% për mbrojtjen bazë dhe 1.5% për investime të lidhura me sigurinë.

Ndërkohë, brenda Aleancës po diskutohet edhe mundësia e braktisjes së praktikës së organizimit të samiteve çdo vit. Një ndryshim i tillë do të ndikonte drejtpërdrejt në përcaktimin e vendit dhe kohës së takimeve të ardhshme.

Çfarë vendosi NATO për Tiranën?

Një element i rëndësishëm është se, pavarësisht pasigurisë për vitin 2027, një zyrtar i NATO-s i tha Reuters se samiti i ardhshëm i Aleancës do të mbahet në Shqipëri, ndërsa data nuk është përcaktuar ende.

Në deklaratën e samitit të Hagës, në qershor 2025, liderët e NATO-s kishin shprehur pritshmërinë që pas takimit në Turqi në vitin 2026, samiti i radhës të zhvillohej në Shqipëri.

Por në deklaratën përfundimtare të samitit të Ankarasë, në korrik 2026, ky përcaktim nuk u përfshi. Liderët u mjaftuan me shprehjen se presin takimin e ardhshëm, pa specifikuar vendin apo datën e tij.

Kështu, Shqipëria nuk do të jetë mikpritëse e samitit të NATO-s në vitin 2027, ndërsa viti 2028 është alternativa e përmendur nga vetë kryeministri Rama. Megjithatë, organizimi në këtë datë mbetet i kushtëzuar nga vendimmarrja e ardhshme e Aleancës.