Studentes i jepet dënimi me vdekje për një postim në rrjetet sociale

Një rast i rëndë që lidhet me lirinë e shprehjes në Iran ka vënë në qendër të vëmendjes çështjen e dënimit me vdekje. Najmeh Amini, një studente 23-vjeçare e kontabilitetit, është dënuar me vdekje për fyerje të Profetit Muhamed, pas një postimi në rrjetet sociale. Vendimi ka nxitur shqetësime nga organizatat për të drejtat e njeriut, të cilat paralajmërojnë për pasojat e përdorimit të dënimit kapital ndaj personave që shprehin qëndrime të konsideruara të papranueshme nga autoritetet.

Amini mbahet në burgun Vakilabad, në qytetin Mashhad, në verilindje të Iranit. Përveç dënimit me vdekje, ajo është dënuar edhe me 12 vjet, gjashtë muaj dhe një ditë burg në një proces tjetër, për akuza që lidhen me sigurinë kombëtare dhe përhapjen e propagandës kundër regjimit.

Sipas një burimi pranë familjes së saj, të cituar nga organizata Aktivistët e të Drejtave të Njeriut në Iran (HRAI), studentja është shpallur fajtore për veprën penale të njohur si “sab ol-nabi”, e cila lidhet me fyerjen e Profetit Muhamed.

Arrestimi gjatë protestave antiqeveritare

Amini u arrestua nga forcat iraniane të sigurisë gjatë protestave masive antiqeveritare të janarit, të cilat u shtypën me dhunë. Ngjarjet u shoqëruan me viktima të shumta dhe arrestime në shkallë të gjerë.

Sipas raportimeve të mediave ndërkombëtare, mijëra persona humbën jetën gjatë trazirave, ndërsa agjencia e lajmeve Hrana, e lidhur me HRAI, raportoi më shumë se 50 mijë arrestime.

Rasti i 23-vjeçares vjen në një kohë kur organizatat ndërkombëtare po ngrenë alarmin për numrin e ekzekutimeve në Iran. Organizata për të Drejtat e Njeriut në Iran (IHRNGO), me seli në Oslo, raportoi se më shumë se 600 persona janë ekzekutuar në vend që nga fillimi i vitit.

Apeli nga burgu: “Dua vetëm një gjë, të jesh zëri im”

Muajin e kaluar, përmes një mesazhi audio të publikuar nga burgu, Amini iu drejtua organizatave ndërkombëtare, Kombeve të Bashkuara dhe avokatëve, duke kërkuar ndërhyrje për çështjen e saj.

“Nuk dua ta paraqes veten si heroinë sot. Dua vetëm një gjë: të jesh zëri im”, u shpreh ajo.

Në mesazhin e saj, studentja foli edhe për jetën e ndërprerë dhe familjen që e pret jashtë qelisë.

“Unë jam një vajzë e re e pafajshme, me kaq shumë shpresa dhe ëndrra. Kam prindër që më presin. Një familje që rri zgjuar çdo natë me frikën se mos më humbasë”, deklaroi Amini.

Drejtori i IHRNGO-së, Mahmoud Amiri-Moghaddam, e konsideroi çështjen veçanërisht shqetësuese. Sipas tij, dënimi me vdekje për një postim në rrjetet sociale mund të krijojë një precedent të rrezikshëm, duke zgjeruar përdorimin e dënimit kapital ndaj shprehjes së mendimit.

Ai paralajmëroi gjithashtu se reagimi i bashkësisë ndërkombëtare do të jetë vendimtar për të parandaluar përsëritjen e rasteve të ngjashme. Sipas drejtuesit të organizatës, mungesa e një përgjigjeje të vendosur mund të interpretohet nga autoritetet iraniane si tolerim i këtyre praktikave.

Çfarë parashikon ligji iranian për fyerjen e Profetit?

Legjislacioni iranian parashikon dënimin me vdekje për fyerjen e Profetit Muhamed. Neni 262 i Kodit Penal Islamik përcakton këtë sanksion për veprën përkatëse, ndërsa neni 263 parashikon përjashtime në rrethana të caktuara, përfshirë rastet kur deklaratat bëhen pa qëllim fyerjeje ose nën ndikimin e alkoolit. Në varësi të rrethanave, mund të zbatohen edhe sanksione të tjera.

Sipas gazetës iraniane “Khorasan”, gjatë procesit gjyqësor Amini argumentoi se komentet që çuan në dënimin e saj ishin publikuar pasi kishte konsumuar kërpudha halucinogjene me miqtë. Mbrojtja pretendoi se deklaratat nuk ishin bërë me qëllim fyerjeje dhe kërkoi që gjykata të merrte parasysh gjendjen e saj në atë moment.

Megjithatë, gjyqtari nuk e pranoi këtë argument. Sipas raportimit të gazetës, ai e pyeti studenten se përse, në të njëjtën gjendje, nuk kishte fyer figura të tjera apo kundërshtarë të regjimit, duke përmendur Shtetet e Bashkuara dhe Izraelin.

Pavarësisht vendimit të dhënë, dënimi me vdekje ndaj Najmeh Amini nuk është përfundimtar. Ai mund të ankimohet në Gjykatën Supreme të Iranit, ndërsa çështja e saj mbetet në vëmendjen e organizatave që monitorojnë zbatimin e dënimit kapital dhe respektimin e të drejtave të njeriut në vend.