“Bekimi strategjik”, ligji i ri rrezikon t’i japë bregdetin investitorëve pa garë

Një projektligj i ri i depozituar në Kuvendi i Shqipërisë nga Grupi Parlamentar i Partia Socialiste e Shqipërisë synon të ndryshojë mënyrën e ndërtimit dhe menaxhimit të porteve turistike në vend, duke hapur debat mbi transparencën dhe konkurrencën në përdorimin e pasurive publike bregdetare.

Nisma, e firmosur nga deputetja Zamira Sina, parashikon një shtesë në ligjin nr. 9710, datë 10.4.2007 “Për portet turistike”. Sipas propozimit, investitorët që kanë marrë statusin “Investitor Strategjik” do të mund të ndërtojnë dhe operojnë porte turistike pa iu nënshtruar procedurave të zakonshme të konkurrimit apo koncesionit.

Në draftin e propozuar theksohet se, kur një port turistik është pjesë e një projekti strategjik të miratuar, ndërtimi dhe operimi i tij përjashtohet nga detyrimi për procedura konkurruese. Praktikisht, kjo do të thotë se këto asete publike nuk do të kalojnë më përmes garave për ofertën më të mirë, por mund t’u jepen drejtpërdrejt subjekteve private që kanë marrë miratimin e Komitetit të Investimeve Strategjike.

Në relacionin shpjegues, autorët e nismës pranojnë se kuadri aktual ligjor kërkon që portet turistike të jepen me koncesion ose përmes procedurave konkurruese. Megjithatë, argumentojnë se ndërthurja e këtyre procedurave me ligjin për investimet strategjike krijon mbivendosje dhe vonesa në zbatimin e projekteve.

Projektligji parashikon që kontratat për portet turistike të lidhura me projekte strategjike të mos kalojnë më nëpër gara të hapura, por të përcaktohen përmes vendimeve të Këshillit të Ministrave. Kjo qasje, sipas kritikëve, rrit rrezikun e mungesës së konkurrencës dhe të favorizimit të subjekteve të caktuara, duke e zhvendosur kontrollin nga procedurat e hapura drejt vendimmarrjes së drejtpërdrejtë qeveritare.

Një tjetër element që ka tërhequr vëmendje është fakti se projektligji, i depozituar në shkurt 2026, nuk ishte i përfshirë në planin analitik të akteve që priteshin të shqyrtoheshin gjatë këtij viti. Pavarësisht kësaj, mazhoranca po e shtyn përpara me argumentin se do të përshpejtojë zhvillimin e projekteve turistike dhe do të nxisë investimet në turizmin elitar.

Kritikët e nismës e shohin këtë si një ndryshim që prek balancën mes interesit publik dhe investimeve private, duke theksuar se përjashtimi nga procedurat konkurruese mund të cenojë parimet e transparencës dhe barazisë në përdorimin e pasurive publike.

Nisma është firmosur nga deputetja Zamira Sina, e cila iu bashkua shumicës parlamentare në radhët e Edi Rama pas zgjedhjeve, duke u përfshirë në listat e sigurta të Partisë Socialiste dhe duke marrë rol aktiv në propozimet ligjore të kësaj legjislature.