Gjermania ‘i ul traun’ Shqipërisë: Pa hetuar ministrat, s’ka BE!

Zgjerimi i Bashkimi Evropian është rikthyer në qendër të debatit politik në Bruksel dhe në kryeqytetet e vendeve anëtare. Sipas deklaratave të fundit të Marta Kos, Komisionere për Zgjerimin në Komisioni Evropian, anëtarësimi i vendeve të reja në vitet e ardhshme konsiderohet tashmë një perspektivë reale, megjithëse edhe vetë BE-ja duhet të përgatitet për këtë proces.

Kos e bëri këtë deklaratë gjatë një vizite në Këshilli Gjerman për Marrëdhëniet me Jashtë, ku theksoi se zgjerimi është rikthyer si një nga prioritetet kryesore të unionit. Në këtë kontekst, analiza të publikuara në qarqet politike gjermane kanë rikthyer në vëmendje edhe pozicionin e Shqipëria në procesin e negociatave me BE-në.

Sipas këtyre analizave, progresi i Shqipërisë mbetet i lidhur ngushtë me një raport kyç të Komisioni Evropian, i njohur si IBAR (Raporti i Përkohshëm i Vlerësimit të Standardeve). Ky raport konsiderohet një hap formal që i hap rrugën mbylljes së kapitujve të negociatave për anëtarësim.

Në analizën e Këshilli Gjerman për Marrëdhëniet me Jashtë theksohet se Shqipëria do të vazhdojë të mbetet nën një prag kritik deri në momentin kur të marrë një vlerësim pozitiv për këtë raport. Vetëm pas kësaj faze vendi mund të kalojë në etapën tjetër të negociatave.

Dokumenti ngre gjithashtu shqetësime për trajtimin e rasteve të fundit të korrupsionit në nivele të larta të qeverisjes në Tiranë. Sipas analizës, Gjermania po mban një qëndrim më të rreptë në raport me disa shtete të tjera anëtare të BE-së.

Qëndrimi i Berlinit thekson se rastet e korrupsionit të profilit të lartë duhet të trajtohen jo vetëm me reagime politike, por edhe me hetime të plota nga prokurorët e specializuar. Sipas këtij këndvështrimi, shkarkimi i zyrtarëve të dyshuar nuk konsiderohet i mjaftueshëm pa një proces të plotë hetimor nga institucionet e drejtësisë.

Nëse Shqipëria kalon raportin IBAR, analiza sugjeron se vendi mund të përfshihet në një paketë të re zgjerimi së bashku me Mali i Zi dhe Islanda, ndërsa për Ukrainën dhe Moldavinë mund të parashikohet një status i veçantë para-anëtarësimi.

Në analizë përmendet edhe situata e Serbia, e cila mbetet një element i rëndësishëm në strategjinë e zgjerimit të BE-së për Ballkanin Perëndimor. Megjithatë, zhvillimet e fundit politike në vend, përfshirë tensionet e brendshme dhe raportet e vazhdueshme me Rusia, kanë krijuar paqartësi për ecurinë e negociatave.

Ndërkohë, kancelari gjerman Friedrich Merz ka shprehur se Bashkimi Evropian duhet të rishikojë strategjinë e tij për zgjerimin dhe të gjejë mënyra më dinamike për afrimin gradual të vendeve të Ballkanit Perëndimor me unionin, duke ruajtur anëtarësimin e plotë si objektiv final.