Lëvizja protestuese e Nepalit shënjestroi elitën

Ndërsa protestuesit në Nepal sulmuan parlamentin këtë javë, duke e detyruar kryeministrin të jepte dorëheqjen, hotelet dhe rezidencat luksoze u sulmuan nga zjarrvënësit mes zemërimit ndaj stilit të jetesës luksoze të elitave në një nga vendet më të varfra në botë.

Demonstratat, të njohura gjerësisht si protestat e Gjeneratës Z, pasi shumica e pjesëmarrësve ishin në adoleshencë ose në fillim të të 20-ave, kanë shkaktuar trazirat më të këqija të Nepalit në vite, duke detyruar udhëheqësen jopopullore KP Sharma Oli të japë dorëheqjen të martën (9 shtator), një ditë pasi 19 protestues u vranë në dhunë .

Numri i të vdekurve është rritur që atëherë në 34, me më shumë se 1,300 të plagosur, tha ministria e shëndetësisë e Nepalit.

Udhëheqësit e lëvizjes protestuese të Gjeneratës Z u distancuan nga sulmet me zjarrvënie, duke fajësuar të infiltruarit, por analistët tregojnë për zhgënjimin në rritje për pabarazinë e pasurisë në Nepal dhe për korrupsionin e perceptuar brenda udhëheqjes politike të Nepalit.

Hoteli Hilton, një kullë qelqi me pesë yje, u dogj gjithashtu, duke dërguar re të zeza tymi në qiell. Hiltoni i Kathmandusë u hap vitin e kaluar nga Shahil Agrawal, pasardhësi i një biznesi nepalez të çelikut që u shndërrua në konglomerat, Grupi Shanker.

Një zëdhënës i Hilton tha se prona ishte mbyllur pas dëmeve të pësuara gjatë protestave dhe mysafirët dhe stafi u evakuuan në mënyrë të sigurt. Një vlerësim i plotë i ndërtesës do të kryhet, thuhet në deklaratë.

Shtëpitë e politikanëve, përfshirë Olin, u sulmuan gjithashtu.

Lëvizja Gen Z ka fituar terren në muajt e fundit me njerëzit që mblidhen rreth postimeve në TikTok, Instagram dhe faqe të tjera të mediave sociale. Postimet thuhet se tregojnë fëmijët e udhëheqësve politikë të Nepalit duke shijuar një stil jetese luksoz, rroba firmato dhe pushime të kushtueshme.

Ndërkohë, mijëra njerëz, kryesisht të rinj, largohen nga Nepali çdo ditë, në kërkim të mundësive ekonomike në Lindjen e Mesme, Malajzi, Korenë e Jugut dhe vende të tjera.

“Ky është zhgënjimi i njerëzve të thjeshtë”, tha Balaram KC, një gjyqtar në pension i Gjykatës së Lartë dhe një ekspert kushtetues.

“Ju njerëz që supozohet ta drejtoni vendin në mënyrë të ndershme, po kujdeseni për veten dhe të afërmit tuaj dhe për askënd tjetër”, tha ai.

Rajendra Bajgain, një ligjvënës i partisë së Kongresit të Nepalit, tha të enjten se hoteli i tij luksoz, Muzeu Varnabas, ishte gjithashtu shënjestër e një sulmi me zjarrvënie dhe mysafirët u evakuuan në mënyrë të sigurt.

Pas vdekjes së demonstruesve, Bajgain njoftoi qëllimin e tij për t’u larguar nga parlamenti dhe tha se ishte simpatik me protestuesit e Gjeneratës Z.

“Kjo lloj pakënaqësie në Nepal me korrupsionin është rritur për një kohë të gjatë”, tha ai.

Presidenti i Nepalit kërkon t’i japë fund krizës, vazhdojnë konsultimet për formimin e qeverisë së re

Presidenti i Nepalit ka deklaruar se është duke kërkuar një zgjidhje për krizën që ka përfshirë vendin pas protestave vdekjeprurëse që rrëzuan kryeministrin dhe lanë parlamentin në flakë. “Jam duke u konsultuar dhe po bëj çdo përpjekje për të gjetur një rrugëdalje nga kjo situatë e vështirë brenda kuadrit kushtetues,” tha presidenti Ramchandra Paudel në një deklaratë të enjten. “U bëj thirrje të gjitha palëve që të kenë besim se një zgjidhje po kërkohet sa më shpejt për të adresuar kërkesat e qytetarëve protestues.”

KP Sharma Oli, 73 vjeç, ish-kryeministër katër herë, dha dorëheqjen të martën përballë protestave. Vendndodhja e tij aktualisht mbetet e panjohur. Sipas kushtetutës, presidenti 80-vjeçar Paudel duhet të ftojë liderin e partisë më të madhe në parlament për të formuar qeverinë e re. Shefi i ushtrisë, gjenerali Ashok Raj Sigdel, zhvilloi bisedime me figura kyçe dhe “përfaqësues të brezit Gen Z” të mërkurën, sipas një zëdhënësi ushtarak, duke iu referuar lëvizjes së gjerë të protestuesve.

Ushtria ka vendosur shtetrrethim në vendin me 30 milionë banorë pas dhunës më të rëndë të dy dekadave të fundit. Paudel u bëri thirrje nepalezëve të “tregojnë përmbajtje dhe të bashkëpunojnë për të ruajtur paqen dhe rendin në vend.”

Të burgosurit në arrati

Ushtria nepaleze ka deklaruar se ka rimarrë nën kontroll afro 200 të burgosur pas arratisjeve masive nga burgjet gjatë protestave të dhunshme që rrëzuan qeverinë – një numër i vogël krahasuar me mijëra të tjerë që janë ende në arrati. Sipas policisë, rreth 13,500 të burgosur u arratisën nga burgje të ndryshme në të gjithë vendin gjatë kaosit, duke i vënë në vështirësi forcat e sigurisë që po përpiqen të rivendosin rendin pas trazirave më të rënda në dekada. “Forcat e Armatosura të Nepalit kanë kapur sërish 192 të burgosur,” tha ushtria në një deklaratë, duke sqaruar se këta ishin arratisur nga burgu në qytetin juglindor Rajbiraj.

Në një burg tjetër në Ramechhap, në lindje të kryeqytetit Kathmandu, shpërthyen përleshje dhe ushtria “hapi zjarr, duke plagosur 12 të burgosur dhe vrarë dy prej tyre,” shtoi deklarata. Forca kufitare indiane njoftoi se ka ndaluar dhjetëra të arratisur që tentuan të kalojnë kufirin e gjatë dhe të pakontrolluar drejt shteteve fqinje si Bihar, Uttar Pradesh dhe Bengalia Perëndimore, përpara se t’ua dorëzonte sërish autoriteteve nepaleze. “Ne kemi ndaluar dhe dorëzuar të paktën 60 të burgosur që janë arratisur nga disa burgje nepaleze,” tha një zyrtar i forcave kufitare indiane.

Ushtria e Nepalit bëri gjithashtu me dije se ka rikuperuar rreth 100 armë që ishin grabitur gjatë kryengritjes, ku protestuesit u panë duke mbajtur armë automatike. Parlamenti, ndërtesat qeveritare dhe presidenca, si dhe objekte tregtare, u vunë në flakë pasi të paktën 19 protestues u vranë gjatë një goditjeje nga forcat e sigurisë.