Nga vlerësimi i “National Geographic” te ethet e betonizimit strategjik

Në korrik të vitit 2024, prestigjiozja National Geographic e rreshtoi Plazhin e Pasqyrave në krye të gjashtë pikave sekrete dhe më të bukura të Evropës. Gazetarja Hannah Wild e përshkroi atë si një “parajsë të paprekur”, ku drita e diellit reflektohet mbi ujin kristal si mbi pasqyrë, larg zhurmës dhe turmave të Ksamilit fqinj.

Por, ndërsa bota mahnitej pas këtij xhepi të izoluar të Rivierës Shqiptare, pas kulisave të zyrave qeveritare në Tiranë kishte nisur një tjetër “betejë”: ajo për ndarjen e tepsisë së fundit të mbetur publike në bregdet. Sot, pyetja që mundon qytetarët dhe vëzhguesit e pavarur është: Kush po e merr vërtet Plazhin e Pasqyrave dhe sa i ka mbetur jetë statusit të tij si “plazh sekret dhe i virgjër”?

1. Paradoksi Shqiptar: Reklamë Ndërkombëtare, Privatizim Lokal

Plazhi i Pasqyrave, i ndodhur mes Sarandës dhe Ksamilit, njihet për rrugën e tij të vështirë, terrenin e thyer dhe izolimin që i falte magjinë. Mirëpo, ky izolim po thyhet me shpejtësi.

Skema e përdorur në pjesën më të madhe të Jugut po përsëritet edhe këtu:

 Hapi 1: Një zonë shpallet “perlë e virgjër” nga mediat e huaja.

 Hapi 2: Infrastruktura publike (rrugët) përmirësohet me paratë e taksapaguesve.

 Hapi 3: Këshilli Kombëtar i Territorit (KKT) dhe Komiteti i Investimeve Strategjike miratojnë leje ndërtimi apo statusi ekskluziv për hotele dhe resorte me 5 yje, duke ia dorëzuar zonën privatit.

2. Kujt po i lihet “karta e bardhë” mbi Pasqyrat?

Investigimet mbi planet urbanistike dhe vendimet e Komitetit të Investimeve Strategjike tregojnë se zona përreth Plazhit të Pasqyrave dhe Plazhit të Pulëbardhës ka rënë në shënjestrën e kompanive të fuqishme të ndërtimit dhe individëve me lidhje të forta politike.

Sipas të dhënave nga planet e menaxhimit të vijës bregdetare dhe aplikimeve pranë AIDA (Agjencia Shqiptare e Zhvillimit të Investimeve):

 Komplekset e Vilave dhe Hotelet me 5 yje: Pjesa kodrinore sipër plazhit ka nisur të parcelizohet. Kompani të lidhura me oligarkë tradicionalë të ndërtimit në Tiranë kanë siguruar leje për “resorte turistike”, duke përdorur argumentin e sjelljes së brendeve ndërkombëtare të hoteleve.

 Tjetërsimi i Pronave: Ashtu si në gjithë zonën e Ksamilit dhe Sarandës, edhe mbi kodrat e Pasqyrave rëndojnë hije dyshimi për mbivendosje pronash dhe tjetërsim të tokave shtetërore (pyje dhe kullota) në tokë truall për ndërtim, procese këto që shpesh kanë përfunduar në dyert e SPAK-ut.

Ku konsiston rreziku? Kur një subjekt merr statusin “Investitor Strategjik” për një resort pranë një plazhi të tillë, ligji shpesh i jep të drejtën e shfrytëzimit ekskluziv të vijës bregdetare. Kjo do të thotë se “plazhi pa turma” që përshkruan National Geographic do të kthehet në një plazh privat me pagesa astronomike për shezlongë, i paarritshëm për qytetarët e thjeshtë.

3. Alarmi i SPAK dhe Pastrimi i Parave në Bregdet

Nëse i referohemi dosjeve të fundit të hetuara nga SPAK (përfshirë përgjimet e SKY-ECC dhe analizat e bëra nga kreu i SPAK, Altin Dumani), bregdeti i Jugut është destinacioni kryesor ku paratë e rrjedhura nga trafiku ndërkombëtar i drogës konvertohen në beton dhe hotele luksoze.

Edhe pse emrat specifikë për çdo parcelë rreth Plazhit të Pasqyrave shpesh fshihen pas kompanive guaskë (shell companies) apo emrave të transferuar te të afërmit, skema mbetet e njëjtë: Leja e ndërtimit merret si investitor strategjik, ndërsa financimi mbulohet nga burime të paverifikuara ose kredi të dyshimta.

Shkatërrimi i “Sekretit” të Fundit

Një kronikë e një humbjeje të paralajmëruar

Në vitin 2024, revista “National Geographic” shkruante se Plazhi i Pasqyrave ishte një vend sekret ku në verë nuk kishte shumë njerëz. Sot, në vitin 2026, rrugët e hapura me ekskavatorë kanë sjellë aty një fluks të madh mjetesh, zhurmë dhe ndotje mjedisore.

Ndërsa revista e vlerësonte si një zonë me vijë bregdetare të paprekur, realiteti i sotëm tregon se kodrat sipër plazhit po gërryhen për të hapur themelet e resorteve të radhës me vila luksoze.

Ajo që dikur përshkruhej si një vend intim dhe pa turma, tani po ndahet në parcela dhe po rrethohet me gardhe nga pronarët e rinj që mbështeten nga shteti.

Plazhi i Pasqyrave po pëson të njëjtin fat si Palasa, Dhërmiu dhe Ksamili. Ai po kthehet nga një pasuri kombëtare e mbrojtur nga natyra, në një pronë private të mbrojtur nga politika.

Ndërsa bota na sugjeron ta vizitojmë për shkak të natyrës së tij të virgjër, makineritë e rënda dhe kontratat e ndërtimit po bëjnë që shumë shpejt pasqyra e vetme që do të mbetet aty të jetë ajo e fasadave prej xhami të hoteleve.( P.s .Redaksia investigative e Publik Media po ndjek nga afër edhe lëvizjet dhe manovrat që bëhen me urdhëra nga lart në kadastër për titullin e pronësisë së Plazhit të Pasqyrave.)