Reuters: SHBA sulm ndaj Iranit brenda 24 orëve!

Shtetet e Bashkuara po tërheqin një pjesë të personelit nga bazat e tyre ushtarake në Lindjen e Mesme, tha të mërkurën një zyrtar amerikan, pasi një zyrtar i lartë iranian deklaroi se Teherani u ka paralajmëruar vendet fqinje se do të godasë bazat amerikane nëse Uashingtoni sulmon Iranin.

Ndërsa udhëheqja iraniane po përpiqet të shtypë trazirat më të rënda të brendshme që ka përjetuar ndonjëherë Republika Islamike, Teherani po kërkon të dekurajojë kërcënimet e përsëritura të presidentit amerikan Donald Trump për të ndërhyrë në mbështetje të protestuesve antiqeveritarë.

Një zyrtar amerikan, i cili foli në kushte anonimiteti, tha se SHBA po tërheq disa pjesëtarë të personelit nga bazat kyçe në rajon, si masë paraprake për shkak të rritjes së tensioneve rajonale.

Edhe Britania e Madhe po tërheq një pjesë të personelit nga një bazë ajrore në Katar, përpara një sulmi të mundshëm amerikan, raportoi gazeta britanike i. Ministria britanike e Mbrojtjes nuk dha një koment të menjëhershëm.

“Të gjitha sinjalet tregojnë se një sulm amerikan është i afërt, por kjo është edhe mënyra se si sillet kjo administratë për t’i mbajtur të gjithë në ankth. Paparashikueshmëria është pjesë e strategjisë,” i tha Reuters-it një zyrtar ushtarak perëndimor, të mërkurën vonë.

Dy zyrtarë evropianë thanë se ndërhyrja ushtarake e SHBA-së mund të ndodhë brenda 24 orëve të ardhshme. Një zyrtar izraelit tha gjithashtu se duket se Trump ka vendosur të ndërhyjë, megjithëse përmasat dhe koha e saktë mbeten të paqarta.

Katar deklaroi se reduktimi i personelit në bazën ajrore Al Udeid, baza më e madhe amerikane në Lindjen e Mesme, po kryhet “në përgjigje të tensioneve aktuale rajonale”.

Tre diplomatë thanë se një pjesë e personelit është urdhëruar të largohet nga baza, megjithatë nuk ka shenja të menjëhershme të largimeve masive të trupave, siç ndodhi vitin e kaluar përpara një sulmi me raketa iraniane, kur ushtarët u transportuan drejt stadiumeve dhe qendrave tregtare.

Trump ka kërcënuar vazhdimisht se do të ndërhyjë në mbështetje të protestuesve në Iran, ku sipas raportimeve mijëra persona janë vrarë gjatë shtypjes së dhunshme të protestave kundër regjimit fetar.

Si Irani ashtu edhe kundërshtarët e tij perëndimorë i kanë përshkruar këto trazira, të cilat nisën dy javë më parë si protesta kundër kushteve të rënda ekonomike dhe u përshkallëzuan shpejt, si më të dhunshmet që nga Revolucioni Islamik i vitit 1979.

Një zyrtar iranian tha se mbi 2,000 persona kanë humbur jetën, ndërsa një organizatë për të drejtat e njeriut e çon numrin e viktimave në mbi 2,600.

Shefi i Shtabit të Përgjithshëm të Forcave të Armatosura të Iranit, Abdolrahim Mousavi, tha të mërkurën se vendi “nuk ka përjetuar kurrë një nivel të tillë shkatërrimi”, duke fajësuar armiqtë e huaj.

Ministri i Jashtëm francez, Jean-Noël Barrot, e cilësoi situatën si “shtypjen më të dhunshme në historinë bashkëkohore të Iranit”.

Autoritetet iraniane kanë akuzuar SHBA-në dhe Izraelin se qëndrojnë pas nxitjes së trazirave, të kryera, sipas tyre, nga persona që i cilësojnë si terroristë të armatosur.

Një zyrtar i lartë iranian, i cili foli në kushte anonimiteti, tha se Teherani u ka kërkuar aleatëve të SHBA-së në rajon që të ndalojnë Uashingtonin nga një sulm ndaj Iranit.

“Teherani u ka bërë të qartë vendeve të rajonit, nga Arabia Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe deri te Turqia, se bazat amerikane në këto vende do të sulmohen nëse SHBA godet Iranin,” tha zyrtari.

Kontaktet direkte mes ministrit të Jashtëm iranian Abbas Araqchi dhe të dërguarit special amerikan Steve Witkoff janë pezulluar, shtoi ai.

Shtetet e Bashkuara kanë forca ushtarake në të gjithë rajonin, përfshirë selinë e përparme të Komandës Qendrore në Al Udeid të Katarit dhe selinë e Flotës së Pestë të Marinës amerikane në Bahrein.

Fluksi i informacionit nga brenda Iranit është penguar nga ndërprerja e internetit.

Organizata HRANA, me bazë në SHBA, tha se deri tani ka verifikuar vdekjen e 2,403 protestuesve dhe 147 personave të lidhur me qeverinë, shifra shumë më të larta se ato të protestave të shtypura në vitet 2022 dhe 2009.

Prestigji i qeverisë iraniane u godit rëndë pas një fushate bombardimesh izraelite që zgjati 12 ditë qershorin e kaluar, ku u përfshinë edhe SHBA-të, pas dobësimit të aleatëve rajonalë të Iranit në Liban dhe Siri. Fuqitë evropiane rikthyen sanksionet e OKB-së ndaj programit bërthamor iranian, duke thelluar krizën ekonomike.

Edhe pse trazirat e kapën qeverinë të papërgatitur në një moment të brishtë, një zyrtar perëndimor tha se nuk duket se regjimi është pranë rrëzimit dhe se aparati i sigurisë vazhdon të mbajë kontrollin.

Autoritetet iraniane janë përpjekur të shfaqin imazhe mbështetjeje publike. Televizioni shtetëror transmetoi pamje nga ceremoni mortore masive në Teheran, Isfahan, Bushehr dhe qytete të tjera.

Pjesëmarrësit valëvitnin flamuj dhe mbanin portrete të Udhëheqësit Suprem, Ajatollah Ali Khamenei, si dhe pankarta me slogane kundër trazirave.

Presidenti iranian Masoud Pezeshkian, figura e zgjedhur me pushtet më të kufizuar krahasuar me Khamenein, tha në një mbledhje qeverie se për sa kohë qeveria ka mbështetjen e popullit, “të gjitha përpjekjet e armiqve kundër vendit do të dështojnë”.

Sipas mediave shtetërore, kreu i organit më të lartë të sigurisë në Iran, Ali Larijani, ka zhvilluar bisedime me ministrin e Jashtëm të Katarit, ndërsa ministri i Jashtëm Araqchi ka kontaktuar homologët e tij nga Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Turqia. Ai i ka thënë ministrit të Jashtëm të Emirateve se “situata është qetësuar”.

HRANA raporton se deri tani janë kryer 18,137 arrestime.