Starmer nuk mundi që ta merrte me vete

Presidenti i Turqisë, Recep Tayyip Erdogan, ka tërhequr vëmendjen ndërkombëtare me një gjest të pazakontë ndaj liderëve pjesëmarrës në Samitin e NATO-s në Ankara. Në vend të dhuratave simbolike tradicionale, ai u ka ofruar secilit prej tyre një revolver të personalizuar, me emrin e gdhendur, të shoqëruar me një kuti fishekësh realë.

Ky veprim ka krijuar menjëherë debat, sidomos për shkak të implikimeve ligjore që lidhen me transportin e armëve ndërkombëtarisht. Kryeministri britanik, Keir Starmer, ka hasur vështirësi konkrete, pasi nuk ka qenë në gjendje ta marrë revolverin me vete në Mbretërinë e Bashkuar. Ligjet strikte britanike për armët e zjarrit e bëjnë të pamundur importimin e një objekti të tillë, pavarësisht natyrës së tij si dhuratë zyrtare.

Për pasojë, arma e personalizuar për Starmer ka mbetur në Ankara, ku pritet t’i nënshtrohet procesit të çaktivizimit. Edhe pse presidenti Erdogan kishte përfshirë një dokument të firmosur personalisht, që lejonte eksportin e dhuratës nga ana e Turqisë, kjo nuk ka mjaftuar për të kapërcyer pengesat ligjore të vendeve pritëse.

Vetë Starmer e ka cilësuar këtë dhuratë si një zgjedhje “të pazakontë”, duke nënvizuar diferencat mes praktikave diplomatike dhe kufizimeve ligjore që ekzistojnë në shtete të ndryshme. Në Mbretërinë e Bashkuar, rregullat për armët janë ndër më të rreptat globalisht, të forcuara ndjeshëm pas ngjarjes tragjike të Dunblane në vitin 1996, që solli ndalim pothuajse total të posedimit privat të pistoletave.

Ende nuk ka një konfirmim zyrtar nëse liderë të tjerë të NATO-s janë përballur me situata të ngjashme gjatë kthimit në vendet e tyre, por rasti britanik ka hapur diskutime mbi kufijtë e diplomacisë dhe praktikat protokollare.

Samiti i NATO-s në Ankara, i zhvilluar më 7 dhe 8 korrik, shënoi edicionin e 36-të të kësaj mbledhjeje të nivelit të lartë dhe rikthimin e Turqisë si vend organizator pas më shumë se dy dekadash. Në fokus të diskutimeve ishin rritja e buxheteve të mbrojtjes, mbështetja për Ukrainën, si dhe perspektivat për rifillimin e bashkëpunimit ushtarak mes SHBA-së dhe Turqisë, përfshirë çështjen e avionëve luftarakë F-35.